Walter Richmond Röportajı

 1) İlk önce katıldığınız için size teşekkür ederiz. Bize kendinizi kısaca anlatır mısınız?

Benim adım Walter Richmond. Arizona eyaletinin Phoenix şehrindenim. 1997 yılında California’ya taşındım ve orada Rus Edebiyatı bölümünü bitirdim. Daha sonra tarihe daha çok meraklı olduğumu fark ettim ve Rusça bildiğimden dolayı Rusya’da yaşayan ve Rus olmayan insanları araştırmaya başladım. Uzun araştırmalar sonucu ilk kitabımı yazdım. ‘Kuzey Batı Kafkasya’ isimli bu kitabı yazdıktan sonra Çerkes Soykırımı hakkında yeterli bilgiye sahip olduğumu fark ettim ve kitabı yazmaya başladım.

2) Çerkesler hakkında birçok makale ve kitap yazdınız. Neden Çerkesler?

Beni motive eden birçok neden var. Birincisi Batı dünyasında Çerkesler hakkında hiçbir şey bilinmiyordu ve bir akademisyenin amaçladığı şeylerden biri de insanları bazı konularda bilgilendirmektir. Zannedersem babam bana her zaman haksızlığa uğrayanların yanında olmam gerektiğini öğretti ve bu sayede Kafkasya’da ezilen halklarla empati kurmayı başardım.

3) Sizin bahsettiğiniz gibi Çerkesler veya Çerkes soykırımı hakkında çok şey bilinmiyor. Bunun nedeni nedir sizce?

Soykırım bayağı uzun bir süre önce gerçekleşmişti ve gerçekleştiği senelerde tarih bilimi bugünkü gibi gelişmiş bir bilim değildi. Batı güçleri ise o zamanlar Afrika’yı, Ortadoğu’yu işgal etmekle meşguldü ve bu konuyu hiç umursamadılar.

4) Sizce Gürcistan’ın Çerkes soykırımını kabul etmesiyle Çerkeslerin konusu dünya kamuoyuna yeterince duyuldu mu?

Yardımcı olup olmadığını bilmiyorum açıkçası, Batıdakilerin çoğuna sorarsan Gürcistan’ı haritada gösteremezler, ama belki entelektüel kesimlerin dikkatini çekmiştir.

5) Sizce Çerkesler davalarını dünyaya tanıtmak için ne yapmalılar?

 

Çok zor bir soru bence. Daha önce bu işi başarmış modellere bakmamız gerek. Mesela Yahudi Diasporası yüz yıllarca birlikteliğini bozmadan davalarını bir sonraki nesillere aktardılar ve toplumlarını birlik içinde güçlü bir şekilde tutmayı başardılar. Ve en önemlisi 19. yüz yılın sonlarında ‘Anavatan’ gördükleri yere bir şekilde dönmeyi kafaya koymuşlardı, dönenlerin sayısı çok olmasa da devlet kurmak için yeterliydi. Dönmeyenler ise sürekli Anavatanları için çalışmışlardır.

6) Çerkes Diasporasını diğer diasporalarla karşılaştırmamız gerekirse?

Yahudilerin anavatanlarına gitme hareketi çok yavaş bir şekilde başladı ve zamanla sayıları arttı. Çerkesler için ise, tarihi Çerkesya topraklarında yaşayan bir nüfus mevcut ve anavatanlarına dönmek isteyenler sürekli dönüş hakkını talep etmek zorunda ve ileride bu sayı yeterli olunca dönmeyenler de anavatanın farkına varıp onun için çalışacaktır. Ama bence bu süreç biraz uzun sürecektir.

7) Sizce Rusya bir gün soykırımı yaptığını kabul edebilir mi?

Bence Rusya bir gün askerlerinin Kafkasya’da kötü şeyler yaptığını anlayacak ve bunun için Çerkeslerden özür dileyecek. Zaman geçtikçe özür dileyeceklerinden eminim ama bir soykırım olarak kabul etmeleri biraz zor.

 

8) Kitabınızı yazarken Rus arşivlerine girme fırsatınız oldu mu?

Ben Moskova arşivlerinin kopyası olan Tiflis arşivlerini kullandım. Moskova’da bir gün içinde sadece üç tane belgeye göz atabilirsin ve bir belgeyi taratmak için 5 dolar talep ediyorlar, Tiflis’te ise istediğin kadar belgeye göz atabilirsin ve ücretsiz onun için Moskova’ya gitmem gerekmedi.

9) Bu soruyu birçok kişi merak ediyor, Jamestown Vakfı’nın amacı nedir? Ve sizin onlarla bağlantılarınız var mı?

Benim Jamestown ile hiçbir bağlantım bulunmamaktadır. 2010 yılında beni Tiflis’teki toplantıya davet ettiler ve reddettim. Daha sonra 2011 yılında Washington’da bir konferansa davet ettiler ve reddettim. Devlet ile nasıl bir ilişkileri var bilmiyorum ama aralarında devlet ile bağlantılı kişiler olduğunu biliyorum. Onlarla bir sıkıntım yok ama ben bağımsız bir insanım ve öyle kalmak istiyorum.

10) Çerkesya’da hiç bulundunuz mu?

Malesef iki kez gitmek istedim ama bazı nedenlerden dolayı gidemedim ama oraya kesinlikle bir gün gitmek istiyorum.

11) Sizce Çerkesler, Bağımsız Çerkesya’yı tekrar kurabilirler mi?

Bir gün evet, çok uzun bir süre olacaktır belki çocuklarınız veya torunlarınızın yapabileceği bir şeydir. Ama tarihi araştırdığımda hiçbir millet bir metre kare bile vermek istemez, nedeni ne olursa olsun. Bununla birlikte tarihin son 300-400 yılına bakarsak devletlerin sınırları sürekli değişim gösteriyor. İnsanlar bunu istedikten sonra bir gün ya bağımsız bir devlet kurulur ya da demokratik bir Rusya Federasyonu içinde özerklik olabilir.

12) 2014 Soçi Kış Olimpiyatları hakkında ne düşünüyorsunuz?

Açık olmam gerekirse Soçi’de olimpiyatların yapılmasının ciddi bir hata olduğunu düşünüyorum. Soçi’de çevreye yapılan zarar beni çok endişelendiriyor. Bir UNESCO parkı olan o bölgelerde ciddi bir çevre kirliliği hamlesi yapıldı, doğal hayat dengeleri bozuldu ve buna acil bir çözüm bulunmalı. Yapılan soykırımların kalıntılarının yok edilmesi çabaları da endişe verici benim için.

13) Sizce Rusya Federasyonu Soçi’de yapılan soykırımı olimpiyatlar yoluyla örtmeye mi çalışıyor?

Diğer devletlerde olduğu gibi evet,  örneğin ABD’de San Prik katliamı mevcut. Yerlilerin silahlı olmamalarına rağmen Amerikan askerleri yerlilerin bir köyüne saldırıyorlar ve köydeki herkesi öldürüyorlar, ama bugüne kadar Denver şehrinde bu katliam bir çatışma olarak adlandırılıyor.

14) Birkaç hafta önce Boston şehrinde saldırılar gerçekleşti sizce gerçekten Çeçen kardeşler mi yaptı? Ve ABD’nin Kafkasya politikası bundan sonra değişebilir mi ?

O konu hakkında yeterli bilgi sahibi değilim, ABD’nin hiçbir zaman Kafkasya’da bir politikası olmadı onun için daha kötü olacağını düşünmüyorum.

15) Çerkeslerle ilgili bir film projeniz olduğunu öğrendik, o konuyla ilgili ne söylemek istersiniz?

Proje daha başlangıç aşamasında ünlü bir film yapımcısı ile bu konuyla ilgili görüştük ve Rus- Kafkas savaşını dramatik bir şekilde ele alacak güçlü bir film yapmak istiyoruz. Tabi bu filmi maddi açıdan destekleyen olursa gerçekleştirmek çok güzel olacak.

16) Çerkesler hakkında başka kitaplar yazmayı düşünüyor musunuz?

Balkanlar’da Çerkeslerin başına gelenleri yazmak isterim ama Türkçe bilmediğim için bu biraz uzun sürebilir.

17) Çerkes Soykırımı adlı kitabınızı Türkçe olarak yayınlamayı düşünüyor musunuz?

Kesinlikle düşünüyorum.

18) Son olarak size teşekkür ederiz. Sizin yaptığınız çalışmalar halkımızın yaşadığı Soykırımı tanıtmak adına çok önemli. Amerika’dan buraya gelip bizimle bu güzel konuşmayı yaptığınız için teşekkür ederiz.

Ben de sizi tanımaktan dolayı son derece mutluyum ve yayın hayatınızda başarılar diliyorum.